انتخاب پوست برای ساز تنبک
انتخاب پوست برای ساز تنبک
همانطور که میدانید، پوست ساز همان قشر پوششی موجودات زنده است. این موضوع به دلیل مسئله حمایت از حقوق حیوانات، برای برخی ناراحت کننده بوده و بشر در پی ساخت پوست های مصنوعی، در محیط آزمایشگاهی میباشد. پوست موجودات زنده دارای لایه های مختلفی میباشد که در هر جاندار جنس، ضخامت،کاربرد و نقش ایفا میکند. اگر پوست جانداران را جداگانه زیر میکروسکوپ مشاهده کنید، متوجه تفاوت های سطحی آن ها با یکدیگر میشوید. حال، این تفاوت ها عملکرد، ارتعاش و نهایتا رنگ صوتی را مشخص میکند. حتی پوستِ جنسِ نر و ماده، از یک جاندار نیز دارای تفاوت های صوتی میباشد. پوست رشته های به هم بافته شده و متراکم بوده و این امر موجب مقاوت بالای آن در برابر فشار، ضربه و کشش میشود همچنین دارای سطح مقطع دقیقی میباشد.
پس از انتخاب پوست، نوبت به مرحله دباغی میرسد. پوست از زنجیره آمینواسید ها یا در نگاه کلی تر از پروتئین تشکیل شده است؛ پس به طور طبیعی در معرض فساد قرار دارد. به منظور جلوگیری از فساد و قابل استفاده شدن پوست، آن را دباغی میکنند. این کار ممکن است با مواد شیمیایی، طبیعی و سنتزی صورت بگیرد. در این مسیر چرم، پوست خز دار و پوست ساز به دست میآید. پس با سه مسیر مشابه و با اندکی تفاوت روبرو هستیم. در گذشته به منظور کهنه کردن، از بین رفتن بو و خوش صدا شدن پوست ؛ آن را در معرض نور مستقیم خورشید قرار میدادند و یا آن را خاک میکردند. به روش های سنتی نمیتوان استناد دقیقی داشت ولی در گذشته کاربرد داشته اند.
در ساز تنبک از پوست شتر، گوساله، بز و گاو استفاده میشود. البته در ضرب بوشهری، پوست ساز، طلقی بوده و از جنس مواد پلیمری میباشد. در گذشته از پوست آهو نیز استفاده میکردند که سال ها است این امر به دلیل حمایت از حقوق حیوانات رواج ندارد.
در کنار مسئله انتخاب پوست؛ خیساندن، کشیدن و انتخاب نوع چسب نیز مهم است و باید مورد توجه سازندگان قرار گیرد.
انتخاب نوع پوست وابسته به ابعاد ساز، نوع و قطر چوب بدنه، میزان کشش پوست و در نهایت سلیقه نوازنده میباشد.
استاندارد مشخصی برای پوست وجود ندارد یعنی ممکن است با رعایت تمامی موارد گفته شده، باز هم به صدای مطلوب دست پیدا نکرد. در کشور های پیشرفته، پوست طبیعی را عامل محدودیت ساز میدانند و در پی جایگزین کردن آن با الیاف مصنوعی و آزمایشگاهی هستند.
نمونه تنبک خام
دیدگاهتان را بنویسید